Achter de lensvan Juliën Kraal

Wie het werk van Juliën Kraal ziet, merkt direct dat er meer gebeurt dan alleen fotografie. Hij noemt zichzelf dan ook geen fotograaf, maar een visual artisan. ‘Dat is een ambachtsman met een creatief oog,’ legt hij uit. ‘Iemand die met aandacht en vakmanschap werkt. Dat is wat ik doe. Fotografie is daar maar één onderdeel van. Het creatieve ambacht is waar mijn focus ligt.’

Tijdens zijn opleiding Grafisch Vormgeven op het GLR ontwikkelde Juliën een brede creatieve basis. ‘Ik werd daar continu geprikkeld. Alles kwam voorbij: design, 3D en conceptueel denken. Dat heeft mijn manier van kijken echt gevormd.’ Na zijn studie begon hij in de designwereld, waar hij werkte aan campagnes en webdesign. Toch merkte hij al snel dat werken binnen vaste kaders minder goed bij hem paste. Zijn kracht lag juist in het bedenken van nieuwe visuele richtingen.

Buiten de lijntjes

Via een assistent-manager van Nike kwam hij terecht bij een campagne rondom een nieuw model Nike Air Jordans, met voetballer Jérôme Boateng als gezicht van de campagne. ‘Het was een groot project, maar wel binnen strakke kaders,’ vertelt hij. ‘Ik kon er mijn eigen saus overheen gooien, maar uiteindelijk werd alles weer rechtgetrokken naar de lijn van het merk. Juist daar merkte ik dat mijn kracht ligt in buiten die lijntjes denken.’

Van design naar beeld

De definitieve stap naar fotografie kwam tijdens een grote productie voor een farmaceutisch merk. Op een professionele set, met een compleet team en grootschalige productie, viel alles samen. ‘Het was bizar! Met acht man werkten we aan de productie. Er was behoefte aan zonlicht, maar dat was er niet. Met megagrote LED-schermen bootsen we die zon na. Ik wist meteen: dit klopt. Dit is waar ik hoor te zijn.’ Die ervaring werd bevestigd door zijn artdirector, die hem geen aanwijzingen hoefde te geven. Vanaf dat moment stortte Juliën zich volledig op fotografie.

Nikon klopt aan

Tijdens de coronaperiode ontwikkelde hij zijn fotografiestijl verder. Door simpelweg te doen, te experimenteren en te blijven creëren, werd zijn werk opgemerkt door Nikon. ‘Ik stuurde mijn werk in. Nadat ik twee keer een feature had gekregen, besloot ik ze gewoon een DM te sturen.’ Dat leidde tot een mooie samenwerking. Een jaar lang werkte hij nauw samen met het merk. Hij maakte content, werd uitgelicht en kreeg uiteindelijk een camera als erkenning voor zijn werk. ‘Dat was een moment waarop ik nog meer bevestiging kreeg dat fotografie echt mijn ding is.’

Het koffietentje dat alles veranderde

Toch zit zijn grootste voldoening niet per se in de grote merken. Die zit juist in projecten waar alles samenkomt: intuïtie, initiatief en creatie. Zoals bij Casa Dawn, een koffietentje in Rotterdam-Zuid. Juliën liep langs, en herkende direct de potentie. ‘De kleuren, de lichtinval, de sfeer. Het kwam zo goed overeen met wat ik mooi vind als creatief ambachtsman.’ Hij stapte naar binnen, stelde zich voor en bood aan om foto’s te maken. Dat leidde tot een samenwerking waarin hij interieur en sfeer fotografeerde, gecombineerd met een stukje branding.

Erkenning op een onverwacht niveau

Een bijzonder moment vond plaats in Brussel. Via Kamera Express werd Juliën uitgenodigd om te spreken op een grote internationale fotografiebeurs. ‘Het was heel bijzonder om daar iets te mogen vertellen over mijn werk en uit te leggen hoe ik van designer naar fotografie ben gegaan,’ zegt hij. Maar het moment dat hij nooit vergeet, stond los van het podium. ’Nadat ik gesproken had, kwam er een vrouw naar me toe. Ze bleek speciaal vanuit Hongarije naar de beurs te zijn gevlogen, omdat ze wist dat ik daar zou spreken. Ze volgde mijn werk al langere tijd en was fan van mijn stijl. Dat vond ik echt bizar. Dat iemand dat ervoor over heeft, puur omdat ze zich herkent in wat ik maak. Een ultiem gevoel van erkenning.’

Maatwerk boven routine

Die connectie met mensen is de kern van Juliëns werk. Hij wil niet simpelweg beelden maken volgens vaste regels, maar vastleggen wat echt klopt. ‘Ik wil begrijpen wat iemand doet, waar iemand voor staat en hoe dat eruit moet zien. Als dat helder is, volgt de rest vanzelf.’ Daarom stelt hij vooraf altijd één belangrijke vraag aan zijn klanten: ‘Wanneer is deze shoot voor jullie voor 100 procent geslaagd?’ Zelfs bij corporate portretten gaat hij altijd eerst het gesprek aan. ‘Ik wil weten wat ze beweegt, waar ze trots op zijn en waar zij blij van worden. Als ik op die manier met ze praat, komt er vanzelf een lach en een mooie twinkel in hun ogen. Precies op dat moment druk ik op het knopje.’

Menselijk oog

Als het onderwerp AI ter sprake komt, is Juliën eerlijk over zijn eerste reactie. ‘Een paar jaar geleden voelde het echt als de duivel,’ zegt hij lachend. ‘Alsof AI het hele vak zou overnemen.’ Inmiddels kijkt hij daar genuanceerder naar. Volgens hem mag AI best een hulpmiddel zijn dat het werkproces ondersteunt, zolang het creatieve vertrekpunt menselijk blijft. ‘Het neemt het kijken niet over. Dat blijft altijd van jou. Het kan je workflow versnellen of net iets scherper maken, maar de basis moet al kloppen. Dat begint nog steeds bij je eigen oog. Authenticiteit is uiteindelijk het allerbelangrijkst.’

Wat er nog komt, ligt al klaar

Hoewel fotografie nu centraal staat in zijn werk, ziet Juliën het vooral als middel. Zijn ambitie ligt breder: creëren in de breedste zin van het woord. Geïnspireerd door makers als Pharrell Williams wil hij uiteindelijk verschillende disciplines combineren. Beelden en ideeën creëren op alle vlakken. ‘De bron van Pharrell Williams ligt in de muziek, maar zijn creativiteit reikt verder. Juist toen hij succes boekte en zijn aanzien en financiële middelen stegen, reikte zijn ambitie nog verder. Hij maakt nu meubels, interieur, parfum. Hij zit zelfs in de wereld van skin-care. Zo tof!’ Als kind was Juliën al goed in handvaardigheid en houtbewerking. Dat multidisciplinaire gevoel is nooit weggegaan. ‘Fotografie is nu mijn gereedschap, maar het stopt daar niet.'

Laat je schild zakken

Tijdens zijn diploma-uitreiking kreeg hij nog één boodschap mee die hem is bijgebleven. ‘Een docent zei: “Er zit heel veel in jou. Als je er zelf in gaat geloven, ga je grote dingen bereiken. Laat je schild zakken.”’ Die woorden kwamen later opnieuw terug, toen ook zijn voormalig artdirector uitsprak in hem te geloven, helemaal als hij creatieve vrijheid durfde te omarmen. En dat schild? Dat liet hij onderweg achter.